07 Temmuz 2019

Devrimci Durum ve Proletaryanın Sınıf Görevlerinin Değerlendirilmesi

Lenin
Report on the Unity Congress of the R.S.D.L.P.
A Letter to the St. Petersburg Workers
Collected Works Volume 10, pages 317-382.

Yukarıdaki başlıkta belirtilen konu, Kongre gündemindeki ikinci maddeydi. Raporcular Martynov ve bendim. Kesinlikle konuşuyorum, Yoldaş Martynov raporunda, Partiiniye' İzvestia, No. 2de basılan Menşevik taslak kararını savunmadı. Görüşlerinin “genel bir taslağını” ve Menşeviklerin Bolşevik görüşlerini nasıl adlandırdıklarına dair genel bir eleştiriyi vermeyi tercih etti.

Duma'dan politik bir merkez olarak, iktidarı ele geçirme fikrinin zararlılığına ve  devrimci bir dönemde, ülkenin anayasal gelişiminin önemine değindi. O, Aralık ayaklanmasını eleştirerek, bizim açıkça yenilgiyi kabul etmeye çağırdı, ve grev ve ayaklanma sorununun “teknik” sunumu nedeniyle bizim kararımızı kınadı.“Kadetler, devrim karşıtı olmalarına rağmen, devrimin daha da gelişmesi için iskeleyi inşa ediyorlar” dedi. (Öyleyse neden kararlarınızda böyle söylemiyorsunuz? Diye sorduk.) “Devrimci bir patlamanın arifesindeyiz” dedi. (Öyleyse neden kararınızda bunu söylemiyorsunuz, diye sorduk.) Bu arada, dedi ki: “Nesnel olarak, Kadetler Sosyalist-Devrimcilerden daha önemli bir rol oynayacaktır.” İktidarı ele geçirme fikri Tkachov'un fikirlerine benzer; Duma, “temsili kurum” yapılarının köşe taşı olarak ülkenin “anayasal kalkınmasında” ilk adım olarak ön plana alınmalı - Martynov'un raporunun özüde böyleydi. Tüm Menşevikler gibi, taktiklerimizi de olayların en ufak değişimine,  pasif bir şekilde ayarladı , onları ilgi çeken çıkarlara, anlık (veya görünürde) ihtiyaçlara yönlendirdi ve istemsizce  burjuva demokratik devriminin öncü savaşçısı olarak proletaryanın ana ve temel görevlerini aşağıladı..

Raporumu Kongre öncesi iki kararın kesin bir karşılaştırmasına dayandırdım. Her iki kararın da devrimin yeniden yükselişe geçtiğini, görevimizin devrimi sona erdirmek için çabalamak olduğunu ve son olarak, sadece  devrimci köylülükle birlikte proletaryanın bunu başarabileceğini söyledim. Kimisi bu üç önermenin, benimsenecek taktiksel rotada tam bir oybirliği sağlaması gerektiğini düşünecektir. Ancak bu iki karardan hangisi bu ana bakış açısını daha tutarlı bir biçimde desteklemekte, onu daha doğru motive etmektedir ve ondan çıkarılacak sonuçları daha doğru bir şekilde göstermektedir?

Ve Menşevik kararının argümanının tamamen anlamsız olduğunu, sadece lafların bir toplama sı olduğunu ve bir argüman olmadığını göstermeye devam ettim (“mücadele, hükümete başka seçenek bırakmadı”. Bu, muhteşem bir lafazanlık örneğidir.! Bu kanıtlanması gereken şeydir, ama biçimde değil. Menşevikler, ancak, kanıtlanmamış ve kanıtlanamayacak öncüllerden başladılar)

Devrimin yükselişinin kaçınılmaz olduğunu gerçekten kabul edenlerin, hareketin ana biçimiyle ilgili doğru sonucu çıkarması gerektiğini söyledim. Çünkü bu bizim çözmek zorunda olduğumuz temel bilimsel ve politik sorundur, ve Menşevikler bundan kaçıyorlar. Aşağıdaki gibi tartışıyorlar. "Bir Duma olduğunda, Duma'yı destekleyeceğiz; Bir grev ve ayaklanma olduğunda, grevi ve ayaklanmayı destekleyeceğiz." Ancak, hareketin bir biçiminin veya diğerinin kaçınılmaz olup olmadığına karar veremiyorlar, isteksizler ya da veremiyorlar. Proletaryaya ve hareketin ana biçimi olan bütün halka söylemeye cesaret edemiyorlar. Durum böyle olunca, devrimin yükselişiyle ve onun tamamlanmasıyla ilgili tüm lafazanlıklar (Menşevikler çok beceriksizce söyledi: mantıklı tamamlama) çok fazla basma kalıplıktır. Onlar--devrim anlayışı en derin ve geniş olan,  taktikleri demokrasinin genel ve temel çıkarlarından kaynaklanan - proletaryanın devriminin önde gelen lideri konumuna yükseltilmemesi gerektiğini ima ediyorlar, ama burjuva-demokratik devrimde pasif bir katılımcı  ve mütevazi bir “ işçi ” pozisyonuna indirgnemesi gerektiğini ima ediyorlar.

Menşeviklerin, Hegel'in ünlü önerisinin sadece ilk yarısını kabul ettiklerini söyledim: “Gerçek olan her şey rasyoneldir ve rasyonel olan her şey gerçek.” Duma gerçektir; bu nedenle Duma mantıklıdır, diyorlar ve bununla yetin diyorlar.

Biz: Duma dışındaki kavga “mantıklı”. Mevcut durumun tamamının nesnel olarak kaçınılmaz sonucudur, diyoruz. Bu nedenle, şu an için basılı tutulmasına rağmen “gerçektir”. Kısa süren anı, körü kürüne takip etmemeliyiz; bu oportünizm olur. Olayların daha derinden nedenleri ve taktiklerimizin daha geniş kapsamlı etkilerinin üzerinde durmalıyız.

Menşevikler kararlarında, devrimin yükselişe geçtiğini ve proleteryanın köylülükle ortaklaşa sonuca yürütmesi gerektiğini kabul ediyorlar. Ancak bu görüşü ciddiye alan herkes, gerekli sonuçlarıda çıkarabilmelidir. Eğer1"köylülükle ortaklaşa"derseniz, bu liberal-monarşist burjuvazinin (Kadetler vb.) güvenilmez olduğunu düşündüğünüzü gösterir. Öyleyse neden bizim kararımızda yaptığımız gibi bunu söylemiyorsunuz? Nasıl oluyorda, anayasal yanılsamalarla mücadele etmenin gerekliliği, yani eski otokratik hükümetin vaatlerine ve yasalarına duyulan inanç hakkında tek bir kelime bile söylemiyorsunuz? Kadetlerin bunu unutması alışkanlıktır; onlar kendileri anayasal yanılsamaları yaydılar. Ancak, devrim anında anayasal yanılsamalarla mücadele görevini unutan bir Sosyal-Demokrat, siyasi olarak kendisini Kadetler'le aynı konuma düşürür. Eğer Sosyal-Demokratlar halk arasında yaygın olan anayasal yanılsamaları yıkmak için hiçbir şey yapmazlarsa “devrimin yükselmesi”, “onu tamamlamaya kadar götür” veya “yeni bir devrimci patlama” gibi ifadeleri kullanmanın ne anlamı var?

Bu özgülde anayasal yanılsama sorunu, oportünistlerle, devrimin daha da gelişmesini isteyenler arasında ayrım yapmanın en iyi ve en kesin kriteridir. Oportünist bu yanılsamaları ortadan kaldırma görevini üstlendi. Devrim savunucusu acımasızca aldatıcı karakterlerini ortaya koyuyor. Ve Menşevik Sosyal-Demokratlar böyle bir konuda hala  sessizler!

Ekim-Aralık arasındaki mücadele biçimlerinin uygunsuz ve istenmeyen olduğunu açık ve net bir şekilde  söylemeye cesaret edemeyen Menshevikler, en kötü, üstü kapalı, dolaylı ve kaçamaklı yoldan bunu söylüyor. Sosyal-Demokratlar için bu hiç hoş değildir.

Raporumun ana noktaları bunlardı.

Bu raporlar üzerindeki tartışmaya gelince , aşağıdaki karakteristik olaylar söz edilmeye değer. Kongrede Boris Nikolayevich olarak bilinen bir yoldaş bana tartışmaya cevabıma değinmeme vermeme fırsat verdi: “Top oyuncuya gelir!” Menşevizmin “toplamını ve özünü” onun yaptığından daha canlı ifade etmek zor olurdu. Bolşeviklerin yasal veya anayasal biçime değil, halkın geniş kitlelerinin devrimci hareketlerini “hareketin ana biçimi” olarak görmelerinin “ilginç” olduğunu söyledi. Bunun “saçma” olduğunu söyledi, çünkü böyle bir hareket yoktu, oysa Duma vardı. Proleteryanın “baş” ya da “lider” olduğu, “kuyruk” olma olasılığı ile ilgili tüm bu konuşmalar “metafizik” ve “lafazanlık”tı.

Bu tutarlı Menshevik'e cevap olarak, Kadet gözlüklerinizi çıkarın, dedim. İşte o zaman, Rusya'da bir köylü  hareketini ve  Silahlı Kuvvetler içinde huzursuzluk ve işsizlerin  hareketlerini göreceksiniz: şu anda “alçakta duran” mücadele biçimlerini, ancak burjuva ılımlılarının bile inkar etmeye cesaret edemediği mücadele biçimlerini göreceksiniz. Bu mücadele biçimlerinin zararlı ve gereksiz olduğunu açıkça söylüyorlar; fakat Menşevik Sosyal-Demokratlar onlarla alay ediyorlar. Burjuvazi ve Menşevik Sosyal-Demokratlar arasındaki fark budur. Bu aynen  Alman Menşevik Bernstein, ve Alman Sağ Sosyal-Demokrat larla yaşandı. On dokuzuncu yüzyılın sonlarında Almanya'daki burjuvazi, devrimci mücadele biçimlerinin zararlı olduğunu açıkça belirtti. Bernstein onlarla alay etti.

Kongrede gündeme gelen Bernstein sorusu doğal olarak şu soruyu ortaya çıkardı: Burjuvazi neden Plekhanov'u övüyordu? Bir sürü liberal-burjuva gazetesinin ve Rusya'daki diğer yayınların  Oktobrist Slovo da dahil olmak üzere hepsinin,  Plekhanov'u gayretle övmesi gerçeği, Kongre’de farkedilmeden geçemezdi.

Plekhanov eldiveni aldı. Burjuvazinin, Bernstein'ı övdüğü şey için onu övmediğini söyledi. Bernstein, burjuvaziye teorik silahımız olan Marksizm'i teslim ettiği için övgü aldı. Plekhanov, taktikleri için övgü aldı. Durum farklıydı.

Plekhanov Polonya Sosyal-Demokrat Partisi temsilcisi ve kendim tarafından cevaplandı. İkimiz de Plekhanov'un yanlış olduğunu belirttik. Burjuvazi, Bernstein'ı yalnızca teori için övmedi, aslındahiç te  teori için değildi . Burjuvazi, herhangi bir teori için bir pimi önemsemez. Burjuvazi, Alman Sağ Sosyal-Demokratlarını övdü, çünkü farklı taktikleri savunuyorlardı. Taktikleri için, devrimci taktiklerden farklı olarak reformist taktikleri için övgü aldılar; yasal, parlamenter, reformist mücadeleyi ana veya neredeyse tek mücadele şekli olarak gördükleri için; Sosyal-Demokrat Partiyi demokratik sosyal reformlardan birine dönüştürmek için çabaladığı için. Bernstein bu yüzden övüldü. Burjuvazi, sosyalist devrimden önceki dönemde emek ve sermaye arasındaki düşmanlıkları köreltmeye çalıştığı için övdü. Burjuvazi, Burjuvazi-demokratik devrim döneminde devrimci halkla otokrasi arasındaki düşmanlıkları köreltmeye çalıştığı için Plehanov'a övgüde bulundu. Plehanov, “parlamenter” mücadeleyi ana mücadelenin biçimi olarak gördüğü için övülüyor; Ekim-Aralık mücadelesini ve özellikle de silahlı ayaklanmayı kınadığı için. Plehanov övülüyor, çünkü özgüldeki taktikler konusunda Sağ Sosyal Demokratların lideri oldu.

Menşeviklerin anayasal yanılsamalar tartışmalarında nelere yer verdiğini eklemeyi unuttum. Onlarınki sağlam bir duruş değildi. Bazıları anayasal yanılsamalarla mücadelenin her zaman Sosyal-Demokratların görevi olduğunu ve bunun şu anın özel görevi olmadığını söyledi. Diğerleri (Plehanov) anayasal yanılsamalarla mücadele etmenin anarşizm olduğunu açıkladı. Anayasal yanılsamalar hakkındaki bu iki aşırı ve zıt görüş, göz kamaştırıcı bir şekilde Menşeviklerin tutumunun çaresizliğini ortaya koydu. Anayasal bir sistem sağlam bir şekilde tesis edildiğinde, belli bir süre için anayasal mücadele, sınıf mücadelesinin ve genel olarak politik mücadelenin ana şekli haline geldiğinde, genel olarak anayasal yanılsamaları dağıtma (yıkma) görevi, Sosyal-Demokratların özel görevi değildir, anın görevi değildir.

Neden? Çünkü böylesine dönemlerde anayasal devletlerdeki ilişkiler parlamentonun karar verdiği şekilde yönetiliyor. Anayasal illüzyonlarla (yanılsamalar-hayalcilik)bir anayasaya aldatıcı inanç demek istiyoruz. Anayasal yanılsamalar, bir anayasa var gibi görünüp, gerçekte olmadığı zaman ortaya çıkar: bir başka deyişle, devlet işlerinin parlamentonun karar verdiği biçimde yürütülmemesi durumunda. Gerçek siyasal yaşam, parlamenter mücadeleye yansımasından farklılaştığında, o zaman ve ancak o zaman anayasal yanılsamalarla mücadele görevi ileri devrimci sınıfın, proletaryanın asıl görevi haline gelir. Parlamento dışı mücadeleden korkan liberal burjuva, parlamentolar iktidarsız olduğunda bile anayasal yanılsamalar yayıyor. Anarşistler her koşulda parlamentoya katılımı açıkça reddederler. Sosyal-Demokratlar parlamenter mücadeleyi onu kullanmak, parlamentoya katılmak için kabul ederler; fakat “parlamenter aptallığı”, yani parlamenter mücadelenin tek veya her koşulda politik mücadelenin ana şekli olduğu inancını acımasızca teşhir ederler.

Rusya'nın siyasi gerçekleri, Duma'nın kararları ve yapılan konuşmalarla farklılık gösteriyor mu? Ülkemizde devlet işleri, Duma'nın karar verdiği şekilde yönetiliyor mu? “Duma” partileri, devrimin mevcut durumundaki gerçek siyasi güçleri bir derecede yansıtıyor mu?  Menşeviklerin anayasal yanılsamalar konusundaki çaresiz kafa karışıklığını anlamak için sadece bu soruları sormak gerekir.

Menşeviklerin,  Kongre'de çoğunlukta olmalarına rağmen, mevcut durumu değerlendiren kararlarını oylamaya koymaya cesaret edemediklerinde, bu kafa karışıklığı, olağandışı bir canlılıkla ortaya çıktı. Kararlarını geri çektiler! Bolşevikler kongrede bu çekilme üzerine iyi bir kahkaha attılar. Kazananlar, muzaffer kararlarını geri çekiyorlar - işte bu,Menşeviklerin kongre tarihinde benzeri görülmemiş olağanüstü davranışları hakkında söylenenlerdi . Menşevikler bu konuda öfkeli olsalar ve Büro'ya “Lenin'in Kongre kararlarına karşı ajitasyon için malzeme topladığını” söyleyen yazılı bir bildiri sunmasına rağmen, bu sorun üzerine toplanma çağrısı ile oylama talep edildi ve güvence altına alındı. Sanki malzeme toplama hakkı, her muhalefetin hakkı ve görevi değildi! Ve sanki bizim "muzafferlerimiz", suçlamalarıyla, kendi kararlarını kendileri geri çekerek kendilerini içine koydukları imkansız derecede çıkmazı vurgulamıyorlardı! Kaybedenler, galiplerin kendi muzaffer kararlarını kabul etmeleri konusunda ısrar ediyor! Elde ettiğimiz ahlaki zaferin bundan daha açık bir şekilde kanıtlanmasını dileyemezdik.

Menşevikler, elbette, bize bizim kabul etmediğimiz bir şeyi empoze etmek istemediklerini, zorlamalara başvurmak istemediklerini, vb. söylediler. Doğal olarak, bu bahaneler sadece bir gülümsemeye yol açtı ve yoklama ile daha fazla oy kullanma talebine yol açtı. Menşeviklerin haklı olduklarına ikna oldukları bu sorular için, bize düşüncelerini “empoze etmekten” ve “baskıya” (neden bu korkunç kelime, merak ediyorum?) başvurmaktan çekinmediler. Mevcut durumu değerlendiren karar, partiye herhangi  özgün bir eylemde bulunma görevi vermedi. Ancak bu karar olamadan Parti, Kongre tarafından benimsenen tüm taktiklerin dayandığı ilkelerini ve nedenlerini anlayamazdı.

Bu bakımdan, kararın geri çekilmesi pratik oportünizmin en üstün bir göstergesiydi. "Duma olduğunda İşimiz Duma'da olmak ve genel argümanlar, genel değerlendirmeler veya iyi düşünülmüş taktikler gibi bir şey duymak istemiyoruz" - bu, aslında, Menşeviklerin kararlarını çekerek proletaryaya söyledikleri şeydir. 

Kuşkusuz Menşevikler kararlarının yanlış ve değersiz olduğuna kendilerini ikna etmişlerdi. Görüşlerinin doğru olduğu konusunda ikna olmuş kişilerin kendilerini açık ve kesin olarak ifade etmeyi reddetmeleri söz konusu değildir . Ancak meselenin özü, Menşeviklerin kararlarında herhangi bir değişiklik bile teklif edememeleri idi. Bu , durumun ve genel olarak proletaryanın sınıf görevlerinin değerlendirilmesiyle ilgili olarak kendileri arasında tek bir önemli noktada anlaşamadıklarını gösterir. Sadece olumsuz bir karar üzerinde hemfikir olabilirler: kararı tamamen geri çekmek. Eğer tanımlayıcı ilkeler benimsenirse, bunun pratik kararlarını baltalayacağı gibi belirsiz bir önsezi yaptılar. Fakat bu nedenle de hiçbir şey kazanamadılar. Menşeviklerin ve Bolşeviklerin mevcut durumun değerlendirilmesindeki kararları, tüm Parti kuruluşları tarafından tüm Parti tarafından tartışılabilir ve karşılaştırılmalıdır. Sorun açık bırakıldı. Ancak çözümlenmesi gerekiyor. Ve bu iki kararın siyasi yaşam tecrübesiyle karşılaştırılması , örneğin Kadet Duma'nın öğrettiği derslerle, Bolşevikler’in Rus devriminin şu anki durumu ve  proletaryanın sınıf görevlerine ilişkin görüşlerinin doğruluğunu açıkça kanıtlayacaktır.


Lenin
Report on the Unity Congress of the R.S.D.L.P.
A Letter to the St. Petersburg Workers
Collected Works Volume 10, pages 317-382.

Çeviri
Erdoğan A
7 Temmuz, 2019